Αξιότιμοι κύριοι Υπουργοί,
Όπως γνωρίζετε, η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.) αποτελεί την τριτοβάθμια Οργάνωση των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και των οικογενειών τους στη χώρα και αναγνωρισμένο Κοινωνικό Εταίρο της ελληνικής Πολιτείας σε ζητήματα αναπηρίας.
Κύρια αποστολή της είναι η καταπολέμηση των διακρίσεων σε βάρος των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και των οικογενειών τους και η προώθηση, προστασία και απόλαυση των ανθρωπίνων και συνταγματικά κατοχυρωμένων δικαιωμάτων τους. Ιδίως όσον αφορά στα ανθρώπινα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, αυτά κατοχυρώνονται με τη Σύμβαση του Οργανισμού των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, που η χώρα μας μαζί με το Προαιρετικό της Πρωτόκολλο επικύρωσε με τον Ν. 4074/2012.
Στις 16.5.2026, δημοσιεύτηκε η υπ’ αρ. 10556 (ΦΕΚ 2152/ Β’ /2026) Κοινή Υπουργική Απόφαση για το Πρόγραμμα Κοινωνικού Τουρισμού εργαζομένων, ανέργων και των οικογενειών αυτών που υλοποιείται από τη ΔΥΠΑ για την περίοδο 2026-2027.
Σύμφωνα με την αναφερόμενη ΚΥΑ, στην παράγραφο 2 του άρθρου 2 «Δικαιούχοι/Ωφελούμενοι του Προγράμματος» είναι: «(…)
(β) τέκνα των δικαιούχων ηλικίας από 18 ετών και άνω, έμμεσα ασφαλισμένα από τον δικαιούχο ή τον άλλο γονέα ή άμεσα ασφαλισμένα λόγω αναπηρίας σε ποσοστό 67% και άνω ισοβίως, χωρίς ημέρες εργασίας, (….),
(δ) οι συνοδοί δικαιούχων ή ωφελουμένων των ως άνω περιπτώσεων α’ έως γ’ ανηκόντων στην κατηγορία ατόμων με αναπηρία σε ποσοστό 67% και άνω, και μόνο στην περίπτωση που υπάρχει αναγκαιότητα συνοδείας, η οποία βεβαιώνεται από τον αρμόδιο δημόσιο φορέα βάσει του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου, όπως η Δημόσια Πρόσκληση ορίζει.».
Με βάση τα παραπάνω, διαπιστώνεται ότι για ακόμα μία φορά, ως δικαιούχοι ωφελούμενοι θεωρούνται τα τέκνα με αναπηρία ή /και χρόνιες /σπάνιες παθήσεις εφόσον έχουν ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω εφόρου ζωής, χωρίς ημέρες εργασίας και αποκλείονται από ωφελούμενοι τα τέκνα των δικαιούχων που έχουν αναπηρία 50% έως 66%.
Επιπλέον, ως συνοδοί θεωρούνται τα άτομα που έχουν ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, και μόνο στην περίπτωση που υπάρχει αναγκαιότητα συνοδείας, η οποία βεβαιώνεται από τον αρμόδιο δημόσιο φορέα βάσει του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου, όπως η Δημόσια Πρόσκληση ορίζει.
Το προσεχές διάστημα, αναμένεται η έκδοση της Δημόσια Πρόσκλησης της ΔΥΠΑ σύμφωνα με την οποία θα εξειδικεύονται οι προϋποθέσεις ένταξης στο πρόγραμμα του κοινωνικού τουρισμού και η σχετική για τη συμμετοχή μοριοδότηση.
Κύριοι Υπουργοί,
Τα άτομα με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και οι οικογένειές τους βιώνουν ακραία φτωχοποίηση και έχουν να αντιμετωπίσουν την αλματώδη αύξηση του κόστους ζωής σε βασικά αγαθά και υπηρεσίες, όπως στα τρόφιμα, στην ενέργεια, στα καύσιμα, στην υγεία και δεν επαρκούν για την κάλυψη των πραγματικών αναγκών διαβίωσης, ούτε των πρόσθετων δαπανών που συνεπάγεται η αναπηρία.
Η διαπίστωση αυτή επιβεβαιώνεται και από τα ευρήματα του 2ου Δελτίου του Παρατηρητηρίου Θεμάτων Αναπηρίας της Ε.Σ.Α.μεΑ., με τίτλο «Το τετράπτυχο της περιθωριοποίησης των ατόμων με αναπηρία στην Ελλάδα», από τα οποία αναδεικνύεται η διεύρυνση των ανισοτήτων σε βάρος των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις, καθώς και η επιμονή της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, παρά τη γενικότερη βελτίωση ορισμένων κοινωνικοοικονομικών δεικτών στη χώρα.
Η ανάλυση των δεδομένων της έρευνας εισοδήματος και συνθηκών διαβίωσης των νοικοκυριών της ΕΛΣΤΑΤ με έτος αναφοράς το 2024, επιβεβαιώνει τον πολυδιάστατο και δομικό χαρακτήρα της φτώχειας στον συγκεκριμένο πληθυσμό. Οι μισοί πολίτες με αναπηρία σε παραγωγική ηλικία ζουν σε συνθήκες φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, ενώ ιδιαίτερα επιβαρυμένη είναι και η κατάσταση για τα άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω, λόγω περικοπών, αυξημένου κόστους ζωής και υψηλών δαπανών για τρόφιμα, ενέργεια, καύσιμα, υπηρεσίες στέγασης και υγείας. Ο τουρισμός φαντάζει πολυτέλεια για το μεγαλύτερο ποσοστό των ατόμων με αναπηρία.
Η ουσιαστική στήριξη των ευάλωτων κοινωνικών ομάδων σε περιόδους κρίσης επιβάλλει την ύπαρξη ειδικής και ουσιαστικής μέριμνας για τα άτομα με αναπηρία και χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις, αλλά και για τα μέλη των οικογενειών τους.
Για το λόγο αυτό, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων σας απευθυνόμαστε σε εσάς και ζητάμε πριν τη δημοσίευση της δημόσιας πρόσκλησης της ΔΥΠΑ και την έναρξη υποβολής των αιτήσεων συμμετοχής, την τροποποίηση της υπ’ αρ. 10556 Κοινής Υπουργικής Απόφασης για το Πρόγραμμα Κοινωνικού Τουρισμού εργαζομένων, ανέργων και των οικογενειών αυτών που υλοποιείται από τη ΔΥΠΑ για την περίοδο 2026-2027 και την λήψη μέτρων προκειμένου να:
- συμπεριληφθούν όλα τα τέκνα με αναπηρία ή και χρόνια πάθηση που έχουν κατά την υποβολή της αίτησης απόφαση σε ισχύ με ποσοστό αναπηρίας 50% και άνω, χωρίς να απαιτείται απόφαση εφόρου ζωής,
- δικαιούνται συνοδό όλοι οι δικαιούχοι ή ωφελούμενοι του εν λόγω προγράμματος, εφόσον έχουν ποσοστό αναπηρίας 50% και άνω και χωρίς να χρήζει αποδείξεως η ανάγκη συνοδείας.
- θεωρηθούν ως ωφελούμενα μέλη τα άτομα με αναπηρία/χρόνιες/σπάνιες παθήσεις εφόσον έχουν ποσοστό αναπηρίας 50% και άνω,
- λάβουν 50 μόρια λόγω αναπηρίας τόσο οι δικαιούχοι του Προγράμματος όσο και ωφελούμενοί τους δεδομένου ότι μέχρι στιγμής η μοριοδότηση αφορά μόνο σε περίπτωση αναπηρίας του δικαιούχου,
- διερευνηθούν τα εισοδηματικά όρια για τα άτομα με αναπηρία/χρόνιες/σπάνιες παθήσεις.
Πιστεύοντας πως θα κατανοήσετε τη σοβαρότητα του εν λόγω θέματος, ευελπιστούμε στην άμεση και θετική ανταπόκρισή σας στο ως αίτημά μας και στην ενημέρωση της Συνομοσπονδίας για την εξέλιξη αυτού.
Εν αναμονή της άμεσης ανταπόκρισής σας, σας ευχαριστούμε θερμά εκ των προτέρων.
